Grade 6 Kiswahili Aina Za Viwakilishi – Viwakilishi Viashiria Notes
Aina za Viwakilishi — Viashiria Viwakilishi
Viashiria viwakilishi ni maneno yanayoonyesha mtu, kitu, mahali au wakati. Hutumika kama badala ya nomino (huyu) au kama tamathali wa nomino (mtu huyu).
Aina kuu za viashiria:
- Viashiria vya karibu — vinavyoonyesha jambo lililo karibu (huyu, hili, hapa).
- Viashiria vya mbali — vinavyoonyesha jambo lililo mbali (yule, lile, pale).
- Viashiria vya mahali — vinaonyesha mahali (hapa, huko, pale).
- Viashiria vya muda — vinaonyesha wakati (sasa, jana, kesho) — (kwa sasa somo hili tujitaje kwa urahisi).
Muundo wa kawaida (Karibu / Mbali)
Kawaida tunatumia seti hizi:
Viashiria vya karibu
- Huyu — mtu mmoja (huyu mtoto)
- Hawa — watu wengi (hawa watoto)
- Hili — kitu kimoja (lango hili, kitabu hiki)
- Haya — vitu vingi (vitabu haya)
- Hapa — mahali hapa
Viashiria vya mbali
- Yule — mtu mmoja (yule mzee)
- Wale — watu wengi (wale wanafunzi)
- Lile — kitu kimoja (gari lile)
- Yale — vitu vingi (mazao yale)
- Pale — mahali pale
Kwa nomino vs. Badala ya nomino
- Kama tamathali (inafuata nomino): "mtu huyu", "kitabu hiki".
- Kama viwakilishi (badala ya nomino): "Huyu anacheza.", "Kile ni kipya."
Mifano rahisi
- Mtoto huyu anasoma. 👉 (karibu)
- Wanafunzi hawa wamefika. 👉 (karibu)
- Gari lile ni lake. 👉 (mbali)
- Vitabu hivi ni vya darasa. 👉 (karibu, vingi)
- Nyumba pale inauzwa. 👉 (mbali kwa mzungumzaji)
Mazoezi (Jaribu!)
- Chagua viashiria sahihi: "_____ msichana anacheza." (huyu / yule)
- Chagua: "Tazama ____ ndege angani." (hayo / yale)
- Andika sentensi: (a) mtunda (karibu), (b) mzee (mbali)
Majibu:
- Huyu msichana anacheza.
- Tazama yale ndege angani. (kama ndege ni wengi na mbali)
- Mfano: (a) Tunda hili ni tamu. (b) Yule mzee anaelekea sokoni.
Vidokezo vyangu (kwa wanafunzi wa umri wa 11)
- Kumbuka: "huyu/hawa" kwa watu wa karibu; "yule/wale" kwa watu wa mbali.
- Kwa vitu, tumia "hili/haya" kwa karibu, "lile/yale" kwa mbali.
- Unaweza kutumia viashiria pekee bila nomino: "Hili ni zana." au "Hawa wamefika."
Endeleakujifunza kwa kutengeneza sentensi zako zenye viashiria. 😊